Zoeken
  1. Beleggingsfondsen: hoe zet je een fonds op?

Beleggingsfondsen: hoe zet je een fonds op?

Een beleggingsfonds opzetten: hoe werkt het? Stel, u heeft veel kennis van een bepaalde beleggingsmarkt en wilt, wellicht in samenwerking met anderen, verdienen aan uw expertise en kunde. Dan kunt u besluiten om te gaan beleggen. U kunt het ook groter aanpakken, door een beleggingsfonds op te richten. In dit artikel zal ik kort ingaan op het begrip beleggingsfonds, open-end/closed-end, de vergunningsplicht, de uitzondering voor ‘kleine’ beheerders, en de prospectusplicht.
Auteur artikelRick Sanders
Gepubliceerd19 april 2018
Laatst gewijzigd19 april 2018
Leestijd 

Een beleggingsfonds opzetten: hoe werkt het?

Met behulp van een beleggingsfonds kan vermogen van anderen worden aangetrokken door hen deelnemingen in het fonds aan te bieden. Het verzamelde ‘collectieve’ vermogen wordt vervolgens belegd ten behoeve van alle deelnemers in het fonds. De eventuele opbrengsten van deze beleggingen worden ten slotte verdeeld tussen de deelnemers.

Een beleggingsfonds wordt door de Wet op het financieel toezicht (Wft) omschreven als “een niet in een beleggingsmaatschappij ondergebracht vermogen waarin ter collectieve belegging gevraagde of verkregen gelden of andere goederen zijn of worden opgenomen teneinde de deelnemers in de opbrengst van de beleggingen te doen delen”.

Juridisch gezien wordt een beleggingsfonds onderscheiden van een beleggingsmaatschappij. Beide vormen zijn onderdeel van het begrip beleggingsinstelling: een instelling voor collectieve belegging. In tegenstelling tot een beleggingsmaatschappij, heeft een beleggingsfonds géén rechtspersoonlijkheid. Dit heeft tot gevolg dat een externe beheerder moet worden aangesteld voor beheer van het fondsvermogen ten behoeve van de deelnemers in het beleggingsfonds.

Open-end of closed-end?

Bij het oprichten van een beleggingsfonds kunt u kiezen uit een fonds met open-end of closed-end structuur. De Wft maakt dit onderscheid, ondanks dat de termen niet worden gedefinieerd.

Een open-end beleggingsfonds is een fonds waarvan de deelnemingsrechten op verzoek van de deelnemers ten laste van de activa van het fonds direct of indirect worden ingekocht of terugbetaald. Bij een closed-end fonds is dit niet mogelijk.

Wanneer u een fonds wilt inrichten waar deelnemers kunnen uitstappen en profiteren van rendement wanneer zij dat willen, ligt de keuze voor open-end voor de hand. Een keuze voor closed-end is juist logischer wanneer bijvoorbeeld in niet-liquide goederen wordt belegd, zoals vastgoed.

Wft-vergunning vereist?

De Wft schrijft voor dat een beheerder van een beleggingsinstelling in beginsel een vergunning van de Autoriteit Financiële Markten (AFM) nodig heeft. Zonder een vergunning is het verboden om in Nederland deelnemingsrechten in een beleggingsinstelling aan te bieden of een beleggingsinstelling te beheren.

De verplichting om over een vergunning te beschikken is niet altijd van toepassing. In sommige gevallen kan de beheerder gebruik maken van een uitzondering of vrijstelling. Een van deze uitzonderingen bevindt zich in art. 2:66a Wft. Dit is een uitzonderingsplicht voor ‘kleine’ beheerders.

Een beheerder kwalificeert voor deze uitzondering, indien:

  1. het totaal aan te beheren activa niet meer bedraagt dan 100 miljoen euro, of 500 miljoen euro wanneer geen gebruik wordt gemaakt van hefboomfinanciering én er binnen de eerste vijf jaar na de eerste investering geen recht is op terugbetaling; en
  2. de rechten van deelneming (mits aangeboden aan niet-professionele beleggers):
  • a. worden aangeboden aan minder dan 150 personen;
  • b. voor zover die rechten slechts kunnen worden verworden tegen een tegenwaarde van ten minste 100.000 euro per deelnemer; of
  • c. voor zover die rechten een nominale waarde per recht hebben van ten minste 100.000 euro.

Wanneer u als beheerder van het beleggingsfonds in aanmerking zou komen voor deze uitzondering, is een registratie bij de AFM voldoende. Een vergunning is dan niet vereist.

Prospectus verplicht?

Voor het aanbieden van deelnemingsrechten bevat de Wft regels met betrekking tot informatieverplichtingen. Een van deze informatieverplichtingen is de verplichting om als beheerder van een beleggingsinstelling een prospectus te verstrekken aan potentiële deelnemers. Een prospectus heeft als één van de belangrijkste doelstellingen om beleggers de informatie te verschaffen die noodzakelijk is om een oordeel te kunnen vormen over de beleggingsinstelling, verbonden kosten en risico’s.

Een prospectus bevat onder andere informatie over:

  • de risico’s die beleggers lopen als zij op de aanbieding ingaan;
  • hoe de aangeboden effecten gekocht en verkocht kunnen worden;
  • de kosten van de aanbieding die voor rekening van de belegger komen;
  • de rente of vergoeding aan de belegger de activiteiten en de organisatiestructuur van de aanbieder van de effecten, en
  • de financiële positie van de onderneming die de effecten aanbiedt.

Een prospectus moet worden goedgekeurd door de AFM, waarbij wordt getoetst op volledigheid, begrijpelijkheid en consistentie.

Indien u als beheerder van een beleggingsinstelling in het bezit moet zijn van een vergunning, bent u ook verplicht om een prospectus op te stellen en te verstrekken. Wanneer u uitgezonderd bent van de vergunningplicht, kunt u ook mogelijk zijn uitgezonderd of vrijgesteld van de prospectusplicht. Een voorbeeld van een uitzondering is het geval dat de deelnemingen alleen aan professionele beleggers worden aangeboden. Wanneer de uitzondering voor kleine beheerders van toepassing is hoeft doorgaans ook geen prospectus te worden opgemaakt.

In de situatie dat u geen vergunningplicht en/of prospectusplicht heeft, is het vaak commercieel interessant om alsnog te handelen alsof u onder toezicht staat en transparant te zijn richting potentiële beleggers. Ook kan andere regelgeving voorschrijven dat uw informatievoorzieningen transparant en niet misleidend zijn.

Tot slot

Dit is slechts een fractie van wat er allemaal bij het opzetten van een beleggingsfonds komt kijken. Gelukkig kunnen ervaren specialisten u hierover adviseren en ontzorgen. Indien u vragen heeft over beleggingsfondsen, neem dan vrijblijvend contact met ons op.