Eikenprocessierups
De provincie Gelderland heeft de nationale openbare aanbesteding “Onderhoud bomen en boomvakken 2020-2022” in de markt gezet. De inschrijvingsleidraad vermeldt onder meer dat een van de kerncompetenties voor deze opdracht is “Ervaring met het preventief en curatief verwijderen van Eikenprocessierupsen”. Een van de beoordelingscriteria is het duurzaam omgaan met vrijgekomen materialen. De provincie wil van de inschrijver weten hoeveel % van al het vrijgekomen materiaal hij op welke trede van onderstaande tabel werkelijk kan afzetten:
Inschrijving irreëel omdat er altijd afval is dat niet kan worden hergebruikt?
De vraag die partijen verdeeld houdt is of het de inschrijver is toegestaan in de tabel in trede 0 een percentage van nul, of in het geheel niets in te vullen. Volgens eiseres is dat niet toegestaan omdat bij het uitvoeren van de opdracht afval van de eikenprocessierups vrijkomt dat zich niet voor hergebruik leent, maar alleen vernietigd kan worden in een door het bevoegd gezag omgevingsvergunde inrichting. Er zal dus in trede 0 steeds een percentage, hoe gering ook, moeten worden ingevuld. Aangezien de andere inschrijvers geen percentage hebben ingevuld, dienen deze inschrijvingen volgens eiseres ongeldig te worden verklaard. Volgens de provincie valt het afval van de eikenprocessierups echter niet onder het materiaal dat met het beoordelingscriterium wordt bedoeld, omdat het niet kan worden hergebruikt. Daarom hoeft dit afval überhaupt niet in de tabel te worden ingevuld.
Uitleg beoordelingscriterium
Het geschil hierover doet de vraag rijzen hoe het beoordelingscriterium moet worden begrepen. Uit de kop van het criterium (Duurzaam omgaan met vrijgekomen materialen) en uit de tekst onder ‘aanleiding’ en ‘doel’ blijkt volgens de voorzieningenrechter duidelijk dat het de provincie te doen is om duurzaam omgaan met grondstoffen die vrijkomen bij de diverse werkzaamheden. De provincie wil bereiken dat vrijkomende materialen die als grondstof kunnen worden hergebruikt, ook zoveel mogelijk worden afgezet voor hergebruik en zo min mogelijk worden vernietigd. Een inschrijver kan zich met een zo groot mogelijk percentage afzet van grondstoffen voor hergebruik onderscheiden van andere inschrijvers ten aanzien van de door de provincie nagestreefde duurzaamheid. De inschrijver legt in de tabel dus zijn keuzes vast omtrent de wijze van hergebruik of vernietigen. Dat er van de eikenprocessierups afval overblijft dat niet kan worden hergebruikt, is een gegeven waarop de inschrijver geen invloed op kan uitoefenen. Gelet op de aanbestedingsstukken had voor de normaal oplettende en goed geïnformeerde inschrijver duidelijk moeten zijn dat afval van de eikenprocessierups niet is bedoeld bij dit beoordelingscriterium.
Irreële karakter te gering en geen belang want eiseres kansloos
Afgezien van het voorgaande valt uit de Inschrijvingsleidraad niet af te leiden dat inschrijving zonder een percentage in te vullen in trede 0 tot ongeldigheid van de inschrijving leidt. Daarbij komt dat de hoeveelheid afval inzake de Eikenprocessierups zo gering is in verhouding tot de andere vrijkomende materialen dat dit percentage nauwelijks van enige invloed kan zijn op de uitkomst van het gunningscriterium. Ook als eiseres zelf ook 0 had ingevuld zou zij bij lange niet voor gunning aan in aanmerking komen. Ook om die reden is er volgens de rechter voor een herbeoordeling geen grond.
Commentaar
Het is mooi om te zien dat de rechtbank een praktische oplossing vindt om sommige kort gedingen doorgang te kunnen laten vinden in deze moeilijke tijd.
Inhoudelijk is het ook een interessant vonnis. Als vaststaat dat een inschrijver zijn inschrijving niet kan waarmaken is sprake van een irreële en ongeldige inschrijving. Uiteraard is er geen irreële inschrijving als duidelijk is dat het afval inzake de eikenprocessierups niet behoefde te worden meegenomen bij het invullen van de tabel. De overweging van de rechter dat ook als dat wel had gemoeten, er toch geen ongeldigheid zou zijn omdat het afval te gering is en eiseres toch niet had gewonnen, is weliswaar praktisch maar juridisch twijfelachtig.
