Handtekeningperikelen

1 oktober 2012
Het komt nog steeds regelmatig voor dat bij een (digitale) inschrijving een ‘natte’ handtekening ontbreekt. Ook wordt een inschrijving geregeld ondertekend door een functionaris waarvan niet uit het register van de Kamer van Koophandel blijkt dat hij zelfstandig bevoegd is. Een en ander leidt volgens de Haagse rechter tot ongeldigheid (en een niet-ontvankelijkverklaring in kort geding). Aanbesteding CommunicatiedienstenDe zaak betrof een door Agentschap NL uitgezette Europese niet-openbare aa...
Tony van Wijk
Tony van Wijk
Advocaat - Partner
In dit artikel
Het komt nog steeds regelmatig voor dat bij een (digitale) inschrijving een ‘natte’ handtekening ontbreekt. Ook wordt een inschrijving geregeld ondertekend door een functionaris waarvan niet uit het register van de Kamer van Koophandel blijkt dat hij zelfstandig bevoegd is. Een en ander leidt volgens de Haagse rechter tot ongeldigheid (en een niet-ontvankelijkverklaring in kort geding).

Aanbesteding Communicatiediensten
De zaak betrof een door Agentschap NL uitgezette Europese niet-openbare aanbesteding inzake de uitvoering van communicatiediensten. De aanmelding voor de selectieronde moest zowel digitaal als in hard copy geschieden. In de Nota van Inlichtingen was desgevraagd opgenomen dat niet volstaan kan worden met digitale aanlevering maar dat (de eigen verklaring plus bijlagen) een (ingescande) natte handtekening aanwezig moest zijn.

Afwijzing in eerste instantie op andere gronden
De aanmelding van V.O.F. Rommelse Communicatieadvies is in eerste instantie afgewezen omdat haar score ontoereikend zou zijn.

Twee weken vóór zitting alsnog ongeldigverklaring
Nadat het kort geding aanhangig was gemaakt is twee weken voor de zitting aanvullend aangevoerd dat de inschrijving ongeldig is. Niet alle volgens het uitreksel van de Kamer van Koophandel bevoegde personen/ vennoten hadden de aanmelding namelijk ondertekend. Bovendien zou de vereiste natte handtekening ontbreken.

Rechter: bevoegdheid blijkt niet uit uittreksel Kamer van Koophandel
De Haagse rechter is het met de aanbesteder eens dat de aanmelding niet is ondertekend door de bevoegde persoon respectievelijk personen. Uit het uittreksel uit het register van de Kamer van Koophandel blijkt dat de ondertekenaar ‘slechts’ bevoegd was voor overeenkomsten tot een waarde van € 1.500,-. De geraamde waarde van de aanbestede opdracht bedroeg echter € 365.584,-. De rechter gaat niet mee met het verweer van V.O.F. Rommelse Communicatieadvies dat de andere vennoot bij (het opstellen van) de aanmelding betrokken was zodat ingevolge de vennootschapsovereenkomst de aanmelding wél bevoegd zou zijn (ondertekend). Deze betrokkenheid bij de aanmelding was volgens de rechter namelijk niet kenbaar.

Rechter: natte handtekening ontbreekt
De rechter overweegt voorts (ten overvloede) dat niet is voldaan aan het vereiste dat het moet gaan om een zogenoemde natte handtekening.

Rechter: ongeldigverklaring niet te laat
De ongeldigverklaring, twee weken voor de zitting, zou volgens de aanmelder te laat zijn. Dit is volgens de rechter niet het geval: “ Het voorbijgaan aan een dergelijke reden zou immers kunnen leiden tot gunning op basis van een ongeldige of onvolkomen inschrijving, hetgeen evident in strijd is met het gelijkheidsbeginsel”.

Rechter: ongeldig dus inschrijving niet-gedaan dus niet-ontvankelijk
Nu de aanmelding ongeldig is, moet deze volgens de rechter worden beschouwd als niet-gedaan, zodat zij geen deel (meer) uitmaakt van de aanbestedingsprocedure. De overige stellingen van V.O.F. Rommelse Communicatieadvies kunnen daarom onbesproken blijven.

Commentaar
Het is vaste jurisprudentie dat gebreken aan een inschrijving nog tot in een laat stadium aan de orde mogen worden gesteld. Soms zelfs nog tijdens de mondelinge behandeling van het kort geding. Randvoorwaarde is dat de inschrijver voldoende gelegenheid moet hebben gehad respectievelijk moet krijgen om verweer te voeren tegen deze nieuwe punten.

Dat een ‘natte’ handtekening vereist is, is bijvoorbeeld ook al uitgemaakt door de Rotterdamse voorzieningenrechter op 16 april 2012. De voorzieningenrechter van het College van Beroep voor het Bedrijfsleven heeft bij vonnis van 25 juli 2012 een uitzondering aangenomen voor wat betreft de eis dat de inschrijver een ondertekende overeenkomst met zijn leverancier moet overleggen. In die zaak was bij inschrijving een overeenkomst zonder handtekening overgelegd en een dag ná aanbesteding werd alsnog de identieke overeenkomst mét handtekening toegestuurd. Een en ander heeft volgens de voorzieningenrechter de kansen van de andere inschrijvers niet beïnvloed en de mededinging niet geschaad.

Het oordeel dat de inschrijving (tevens) ongeldig is, omdat de vertegenwoordigingsbevoegdheid van de ondertekenaar niet uit het uittreksel van het register van de Kamer van Koophandel blijkt, vind ik discutabel. Uit het vonnis blijkt niet dat in de aanbestedingsstukken expliciet is voorgeschreven dat de vertegenwoordigingsbevoegdheid uit dit uittreksel moet blijken. Uitsluitend is bepaald dat de inschrijving rechtsgeldig moet zijn ondertekend. Als inderdaad volgens de vennootschapsovereenkomst de medewerking van de andere vennoot bij het opstellen van de aanmelding voldoende is voor de bevoegdheid van de andere vennoot/ ondertekenaar én deze medewerking kan worden aangetoond, dan is mijns inziens (gewoon) voldaan aan het vereiste van een rechtsgeldige ondertekening. Tip voor de inschrijver is om deze discussies te voorkomen en gewoon door alle vennoten/ bestuurders te laten ondertekenen (indien volgens het register van de Kamer van Koophandel noodzakelijk) dan wel bij aanmelding/ inschrijving een volmacht ten behoeve van de ondertekenaar te overleggen.

mr. T. van Wijk, aanbestedingsadvocaat
vakgroep aanbestedings- en bouwrecht Dirkzwager

Gerelateerd

Aanbestedingsrecht

Afwezige trainee bij usability test: gelijkheidsbeginsel geschonden, herbeoordeling geboden

Een ogenschijnlijk kleine fout met grote gevolgen: één van de trainees van de aanbestedende dienst is gedurende de gebruikstest gedeeltelijk afwezig. De...
Aanbestedingsprocedures

Het formuleren van (gunnings)criteria is een kunst

In de regel zijn kort gedingen tegen de motivering van de gunningsbeslissing en de beoordeling niet kansrijk te noemen. Toch oordeelde de Haarlemse...

Hoe een aanbestede overeenkomst al kan eindigen voordat de uitvoering begint

Het Bonnefanten Museum in Maastricht schrijft een Europese niet-openbare aanbesteding uit voor beveiligingsdiensten. Eye Watch Security Group (“Eye Watch”)...
Wanneer telt concernomzet mee bij quasi-inbesteden? Het HvJ EU verduidelijkt de 80%-toets en de rol van omzet van derden.

Quasi-inbesteden: concernomzet en derdenomzet tellen mee

Uit het arrest van 15 januari 2026 (C-692/23) van het Hof van Justitie volgt dat voor een succesvol beroep op de aanbestedingsuitzondering ‘quasi-inbesteden’...
Wanneer geldt de Aanbestedingswet defensie en veiligheid voor netbeheerders?

De Aanbestedingswet op defensie- en veiligheidsgebied bij aanbestedingen door netbeheerders

Op 1 januari 2026 treedt de Energiewet in werking. Deze wet brengt mee dat netbeheerders bepaalde opdrachten op grond van de Aanbestedingswet op defensie- en...

Staatssteun bij publieke financiering van warmtenetten

De Wet collectieve warmte (Wcw) vergroot de publieke sturing op warmtenetten: warmtebedrijven moeten voortaan een publiek meerderheidsbelang hebben. Dit...
No posts found
Events

Aankomende online en live events

We delen diepgaande kennis en pragmatische inzichten over actuele onderwerpen in het vakgebied en de maatschappelijke thema's waar we dichtbij staan.

19
mei
2026
Seminar
Zorg & Sociaal domein
Flexibele personeelsinzet in de zorg: van strategie tot werkbare oplossingen

Hoe organiseert u als zorginstelling flexibele personeelsinzet die juridisch en fiscaal klopt? De druk op capaciteit en continuïteit groeit, terwijl de regels rond collegiale uitleen, het contracteren met uitzendbureaus, toelatingsvergunningen en btw meer aandacht vragen. Steeds meer zorginstellingen zoeken duurzame vormen van flexibiliteit, zoals regionale samenwerking, inzet van (buitenlandse) bemiddelings- en uitzendbureaus, vernieuwd werkgeverschap of het vergroten van interne mobiliteit. Tijdens deze kennissessie krijgt u inzicht in de belangrijkste strategische keuzes voor flexibele personeelsinzet, aangevuld met praktijkervaring uit onze multidisciplinaire begeleiding van samenwerkingen in de zorg. 

Arnhem
10:00 - 13:00
21
mei
2026
Seminar
Arbeid & Pensioen
Gelijke beloning onder de loep: bent u er klaar voor?

Nieuwe Europese wetgeving over loontransparantie verplicht werkgevers om beloningsverschillen tussen mannen en vrouwen inzichtelijk te maken, te verklaren én waar nodig aan te pakken. Richtlijn (EU) 2023/970 stelt minimumvereisten ter versterking van de toepassing van het beginsel van gelijke beloning. Lidstaten moeten uiterlijk 7 juni 2026 aan de richtlijn voldoen; Nederland heeft te kennen gegeven te streven naar implementatie per 1 januari 2027. Middels dit seminar delen wij de kennis en handvatten die voor u van belang zijn.

Arnhem
14:00 - 17:00
Liever een inhouse training op maat?

Wij organiseren ook events op maat. Van kleine tot grote groepen, we zorgen voor een inspirerende sessie afgestemd op uw wensen. Informeer naar de mogelijkheden.

Contact opnemen