Wat is ViDA en waarom hervormt de EU het btw-stelsel?
De EU heeft het ViDA-pakket formeel aangenomen in 2025. Aanleiding was dat het huidige Europese btw-stelsel onvoldoende is toegesneden op de ontwikkelende digitale economie en op grensoverschrijdende handel.
ViDA moet drie doelen dienen:
- een efficiënt en eerlijk btw-systeem voor de digitale economie;
- effectievere fraudebestrijding;
- een goed functionerende interne markt met minder administratieve lasten voor ondernemers.
Welke drie pijlers bevat het ViDA-pakket?
De richtlijn bevat drie hoofdonderwerpen, pijlers genoemd, elk met een eigen tijdpad van inwerkingtreding. Wij zullen hieronder de pijlers toelichten, waarna we in een overzichtelijke tabel de datums van inwerkingtreding hebben opgesomd.
Hoe beperkt ViDA het aantal btw-registraties in de EU?
Het doel van deze pijler is om het aantal btw-registraties in verschillende EU-lidstaten te verminderen. Dat gebeurt onder meer door de bestaande éénloketregelingen (One Stop Shop “OSS”) uit te breiden. Via de OSS kan een ondernemer btw die in andere EU-lidstaten verschuldigd is, centraal in één EU-lidstaat aangeven en afdragen. Een aparte btw-registratie met bijbehorende aangifteverplichtingen in die andere EU-lidstaten is dan niet meer nodig. Daarnaast komt er een verplichte grensoverschrijdende verleggingsregeling voor als uw afnemer wel in de andere EU-lidstaat btw-aangifte doet.
Wanneer moeten platforms zoals Airbnb en Uber zelf btw afdragen?
Deze pijler ziet op digitale platforms voor kortetermijnverhuur van accommodaties (zoals Airbnb) of personenvervoer over de weg (zoals Uber). In bepaalde gevallen worden deze platforms zelf verantwoordelijk voor het innen en afdragen van btw. Dat speelt wanneer de verhuurder of chauffeur zelf geen btw afdraagt, bijvoorbeeld omdat deze geen btw-ondernemer is of gebruikmaakt van de kleineondernemersregeling (KOR). Het platform wordt dan beschouwd als de dienstverrichter en moet de btw aangeven en afdragen.
Daarnaast worden er enkele verduidelijkingen en verbeteringen aangebracht in bestaande regelingen. Zo geldt bij afstandsverkopen een drempel van € 10.000. Voor die drempel tellen alleen afstandsverkopen mee die plaatsvinden vanuit de eigen EU-lidstaat. Afstandsverkopen vanuit een andere EU-lidstaat tellen niet mee voor deze drempel. Ook worden praktische zaken verduidelijkt, zoals de termijnen voor het corrigeren van btw-aangiften binnen de OSS.
Wanneer is e-factureren verplicht bij grensoverschrijdende B2B?
Voor grensoverschrijdende B2B-transacties wordt elektronisch factureren de standaard en moeten transactiegegevens vrijwel realtime aan de Belastingdienst gerapporteerd worden. Deze digitale rapportageverplichtingen moeten de controlemogelijkheden van belastingautoriteiten vergroten en fraude tegengaan. De facturen moeten voldoen aan Europese eisen, zodat de eisen in de verschillende EU-lidstaten zoveel mogelijk op elkaar aansluiten.
Het is nog onbekend welke impact deze pijler zal hebben voor btw-ondernemers die (enkel) binnenlandse goederenleveringen en diensten verrichten. EU-lidstaten mogen elektronische facturatie en digitale rapportage namelijk ook verplicht stellen voor binnenlandse leveringen en diensten.
Welke ViDA-verplichtingen gaan wanneer in?
De richtlijn wordt gefaseerd ingevoerd, met de eerste wijzigingen per 1 januari 2027 en de laatste stap per 1 januari 2035.
| Uiterlijke ingangsdatum (EU) | Wijziging |
|---|---|
| 1 januari 2027 | Eerste, versnelde uitbreidingen van de éénloketregelingen (onder meer voor leveringen van gas, elektriciteit, warmte en koude) |
| 1 juli 2028 | Bredere uitbreiding van de éénloketregelingen, nieuwe overbrengingsregeling, verplichte grensoverschrijdende verlegging en start van de platformfictie voor accommodatie- en vervoersplatforms |
| 1 juli 2029 | Uiterste vervaldatum van de bestaande regeling voor voorraad op afroep |
| 1 juli 2030 | Verplichte e-facturering en digitale rapportage voor grensoverschrijdende B2B-transacties |
| 1 januari 2035 | Uiterste vervaldatum voor volledige harmonisatie van nationale rapportagesystemen |
Wat betekent ViDA voor uw onderneming?
Het is raadzaam voor ondernemers die binnen de EU grensoverschrijdend actief zijn om bovenstaande datums op de radar te houden. Hoewel de meeste verplichtingen nog enkele jaren in de toekomst liggen, vergen de aanpassing van facturatie- en rapportagesystemen, het beoordelen van platformposities en het herzien van btw-registraties tijd. Het is nu al mogelijk om te inventariseren welke regels voor uw onderneming gaan gelden, welke btw-registraties in EU-lidstaten nodig blijven en welke te zijner tijd afgemeld kunnen worden.
In Nederland is inmiddels een eerste wetsvoorstel aangenomen ter implementatie van de pijler enkele btw-registratie. In een apart kennisartikel gaan wij hier dieper op in.
Het wetsvoorstel voor de platformeconomie wordt naar verwachting eind 2026 ingediend bij de Tweede Kamer. Het wetsvoorstel inzake elektronisch factureren en digitale rapportageverplichting wordt naar verwachting in de zomer van 2027 ingediend.
Overweegt u de gevolgen van ViDA voor uw onderneming in kaart te brengen? Neem gerust contact met ons op, wij denken graag met u mee.