Aanscherping Wet bestuur en toezicht rechtspersonen in aantocht (1)

27 mei 2016
StatusOf het nog in 2016 gaat lukken, is bepaald nog niet gezegd - de parlementaire behandeling moet nog plaatsvinden - maar zeker is dat de aangescherpte Wet bestuur en toezicht rechtspersonen er zit aan te komen. Na het eerdere voorontwerp van wet zal het kabinet eerdaags met het concrete wetsvoorstel naar buiten komen. De Raad van State heeft al in april van dit jaar advies uitgebracht maar dat advies is nog niet openbaar gemaakt. De algehele verwachting is niettemin dat de nieuwe wet binn...
Selma van Ramele
Selma van Ramele
Advocaat - Partner
In dit artikel
Status
Of het nog in 2016 gaat lukken, is bepaald nog niet gezegd - de parlementaire behandeling moet nog plaatsvinden - maar zeker is dat de aangescherpte Wet bestuur en toezicht rechtspersonen er zit aan te komen. Na het eerdere voorontwerp van wet zal het kabinet eerdaags met het concrete wetsvoorstel naar buiten komen. De Raad van State heeft al in april van dit jaar advies uitgebracht maar dat advies is nog niet openbaar gemaakt. De algehele verwachting is niettemin dat de nieuwe wet binnenkort aan de tweede kamer wordt aangeboden.

Wat gaat er veranderen?
Het voorontwerp liet zien dat de wetgever een aantal zaken voor verenigingen en stichtingen op dezelfde manier wil gaan regelen als voor NV’s en BV’s.

  • Alle bestuurders en toezichthouders moeten zich bij de vervulling van hun taak richten naar het belang van de rechtspersoon.

  • Hoofdelijke aansprakelijkheid voor alle bestuurders en toezichthouders ingeval van een faillissement dat in belangrijke mate is veroorzaakt door onbehoorlijke taakvervulling.

  • Bij een tegenstrijdig belang moeten alle bestuurders en toezichthouders zich onthouden van deelname aan de besluitvorming (en de daaraan voorafgaande beraadslagingen).


Deze gelijktrekking betekent ook dat er een wettelijke grondslag komt, anders dan nu nog het geval is, voor de instelling van een toezichthoudend orgaan bij verenigingen en stichtingen.

Er komen verder ruimere mogelijkheden tot ontslag van bestuurders en toezichthouders van stichtingen, die het belang van de stichting aanmerkelijk schaden (zodanig dat in redelijkheid niet kan worden gevergd om hun posities nog langer te laten voortduren).

Goede zaak?
Zonder enige twijfel. Al is het voorontwerp ook op forse kritiek gestuit. Die houdt voornamelijk in dat de uniformeringsdrang van de wetgever te ver is doorgeschoten. Ligt het bijvoorbeeld wel zo voor de hand om bestuurders en toezichthouders van kleine verenigingen zonder onderneming op dezelfde wijze de maat te nemen als bestuurders en toezichthouders van grote ondernemingen?

Nieuwe kleren van de keizer?
Ook daarvan is enigszins sprake. Want ook zonder expliciete wettelijke grondslag functioneren er vele toezichthouders bij stichtingen en verenigingen, en worden er ook bestuurders en toezichthouders van stichtingen en verenigingen aansprakelijk gehouden. De weg van de algemene ‘onrechtmatige daad’ benadering komt veelal ook in Rome uit.

Vervolg
Het definitieve oordeel volgt binnenkort, als de tekst van het wetsvoorstel bekend is. Dan is ook beter te zeggen of de nieuwe Wet bestuur en toezicht voornamelijk cosmetische veranderingen gaat brengen of dat er ook echt sprake is van inhoudelijke wijzigingen en verbeteringen. Daar is vanzelfsprekend de hoop op gevestigd.

Frans Knüppe
Arnhem, 26 mei 2016

Gerelateerd

Escalatie bij bestuurlijke impasse: kort geding of enquêteprocedure?

Escalatie bij bestuurlijke impasse: kort geding of enquêteprocedure?

Bestuurlijke conflicten in samenwerkingsverbanden met een 50/50-verhouding kunnen snel escaleren. Zeker wanneer bestuurders gezamenlijk bevoegd zijn en de...

Voorwaarden schenking of testament: waar moet u juridisch en fiscaal aan denken?

Als DGA (directeur-grootaandeelhouder) houdt u zich ongetwijfeld bezig met de toekomst van uw onderneming en uw privévermogen. Daarbij kunnen vragen opkomen...

Wetsvoorstel digitale algemene vergadering is aangenomen - en nu?

Op 16 december 2025 heeft de Tweede Kamer het wetsvoorstel Wet digitale algemene vergadering privaatrechtelijke rechtspersonen aangenomen. De hoofdlijnen van...

Certificering van aandelen: zo maakt u als DGA uw onderneming toekomstbestendig

Iedere DGA stelt zich vroeg of laat de vraag: “hoe ziet de toekomst van mijn onderneming eruit wanneer ik een stap terugdoe of als ik er onverhoopt niet meer...

Tijdig starten met bedrijfsopvolging: het belang van een gestructureerd tijdspad voor de BOR

Veel DGA’s schuiven bedrijfsopvolging voor zich uit. Begrijpelijk, want de dagelijkse bedrijfsvoering vraagt al genoeg aandacht. Het gevaar is echter dat de...

Wet Vifo & Wet weerbaarheid defensie: impact op doelondernemingen

Door toenemende geopolitieke spanningen hebben de NAVO-landen eerder dit jaar ingestemd met een nieuwe NAVO-norm van 5% van het BBP. De Nederlandse defensie-...
No posts found
Events

Aankomende online en live events

We delen diepgaande kennis en pragmatische inzichten over actuele onderwerpen in het vakgebied en de maatschappelijke thema's waar we dichtbij staan.

19
mei
2026
Seminar
Zorg & Sociaal domein
Flexibele personeelsinzet in de zorg: van strategie tot werkbare oplossingen

Hoe organiseert u als zorginstelling flexibele personeelsinzet die juridisch en fiscaal klopt? De druk op capaciteit en continuïteit groeit, terwijl de regels rond collegiale uitleen, het contracteren met uitzendbureaus, toelatingsvergunningen en btw meer aandacht vragen. Steeds meer zorginstellingen zoeken duurzame vormen van flexibiliteit, zoals regionale samenwerking, inzet van (buitenlandse) bemiddelings- en uitzendbureaus, vernieuwd werkgeverschap of het vergroten van interne mobiliteit. Tijdens deze kennissessie krijgt u inzicht in de belangrijkste strategische keuzes voor flexibele personeelsinzet, aangevuld met praktijkervaring uit onze multidisciplinaire begeleiding van samenwerkingen in de zorg. 

Arnhem
10:00 - 13:00
21
mei
2026
Seminar
Arbeid & Pensioen
Gelijke beloning onder de loep: bent u er klaar voor?

Nieuwe Europese wetgeving over loontransparantie verplicht werkgevers om beloningsverschillen tussen mannen en vrouwen inzichtelijk te maken, te verklaren én waar nodig aan te pakken. Richtlijn (EU) 2023/970 stelt minimumvereisten ter versterking van de toepassing van het beginsel van gelijke beloning. Lidstaten moeten uiterlijk 7 juni 2026 aan de richtlijn voldoen; Nederland heeft te kennen gegeven te streven naar implementatie per 1 januari 2027. Middels dit seminar delen wij de kennis en handvatten die voor u van belang zijn.

Arnhem
14:00 - 17:00
Liever een inhouse training op maat?

Wij organiseren ook events op maat. Van kleine tot grote groepen, we zorgen voor een inspirerende sessie afgestemd op uw wensen. Informeer naar de mogelijkheden.

Contact opnemen