In sommige branches is het gebruikelijk dat leveranciers hun afnemers met behulp van een standaardbrief periodiek (bijvoorbeeld aan het einde van het kalenderjaar) op de hoogte brengen van aankomende prijsverhogingen.
in een besluit van 22 januari 2016
heeft de Britse mededingingsautoriteit (CMA) verboden dat cementproducenten zulke algemene prijsaankondigingen naar hun afnemers versturen. De brieven zouden cementproducenten in staat stellen hun prijsgedrag te coördineren, hetgeen strijd met het kartelverbod zou kunnen opleveren. Het door de CMA opgelegde verbod is een preventieve maatregel. Een overtreding van het kartelverbod door cementproducenten is door de CMA namelijk niet vastgesteld.
Het verbod
De reden dat de algemene prijsaankondigingen volgens de CMA de concurrentie zouden (kunnen) beperken, is onder meer gelegen in het feit dat de cementproducenten ook elkaars afnemers zijn. De Prijsaankondigingen zouden concurrerende cementproducenten daarom in de gelegenheid stellen hun verkoopprijzen te coördineren. Het kartelverbod verbiedt uitsluitend concurrentiebeperkende overeenkomsten en onderling afgestemde gedragingen van ondernemingen. Eenzijdige gedragingen vallen op zichzelf niet binnen de reikwijdte van het kartelverbod. De CMA interpreteert de algemene prijsaankondigingen dus niet zozeer als eenzijdig gedrag van de producenten maar als (al dan niet stilzwijgend) gecoördineerde uitlatingen. Met het verbod beoogt de CMA dit te beëindigen, althans te voorkomen.
Commentaar
In het laatste Europese arrest over de toelaatbaarheid van algemene prijsaankondigingen, concludeerde het Hof van Justitie dat zij in combinatie met parallel prijsgedrag op zichzelf onvoldoende zijn om een inbreuk op kartelverbod vast te stellen. Volgens het Hof van Justitie was niet bewezen dat concurrenten zeker konden zijn dat hun aankondigingen zouden worden gevolgd door anderen. Bovendien kon het parallel prijsgedrag evenzeer het resultaat zijn van eenzijdige niet-gecoördineerde beslissingen.
Recent hebben (nationale) mededingingsautoriteiten een verhoogde interesse voor algemene prijsaankondigingen. Zij lijken dus aan te sturen op een wijziging in de bestendige rechtspraak van het Hof van Justitie. In een persbericht van 22 november 2013 heeft de Europese Commissie aangekondigd dat zij een inbreukprocedure is gestart tegen containerschipbedrijven. De Europese Commissie onderzoekt of algemene prijsaankondigingen via de websites van deze bedrijven en de vakpers, een afgestemde gedraging heeft opgeleverd die de concurrentie heeft beperkt. Prijsaankondigingen hebben ook de aandacht van de Autoriteit Consument & Markt (ACM). In 2014 hebben de mobiele operators KPN en Vodafone aan de ACM toegezegd dat “hun senior management geen mondelinge of schriftelijke uitingen doen in het publieke domein over toekomstige prijzen en andere commerciële voorwaarden.”
Het strengere toezicht van mededingingsautoriteiten op prijsaankondigingen en het feit dat daarover nog geen helderheid bestaat in Europese rechtspraak, kan voor ondernemingen betekenen dat zij zich met algemene prijsaankondigingen in een (juridisch) schemergebied bevinden. Dat risico bestaat vooral voor ondernemingen die actief zijn in branches en/of op markten die gevoelig zijn voor afstemming. Het is raadzaam om bij algemene prijsaankondigingen in ieder geval rekening te houden met het feit dat de CMA in de cementbranche uitdrukkelijk toelaatbaar vindt:
Het verbod
De reden dat de algemene prijsaankondigingen volgens de CMA de concurrentie zouden (kunnen) beperken, is onder meer gelegen in het feit dat de cementproducenten ook elkaars afnemers zijn. De Prijsaankondigingen zouden concurrerende cementproducenten daarom in de gelegenheid stellen hun verkoopprijzen te coördineren. Het kartelverbod verbiedt uitsluitend concurrentiebeperkende overeenkomsten en onderling afgestemde gedragingen van ondernemingen. Eenzijdige gedragingen vallen op zichzelf niet binnen de reikwijdte van het kartelverbod. De CMA interpreteert de algemene prijsaankondigingen dus niet zozeer als eenzijdig gedrag van de producenten maar als (al dan niet stilzwijgend) gecoördineerde uitlatingen. Met het verbod beoogt de CMA dit te beëindigen, althans te voorkomen.
Commentaar
In het laatste Europese arrest over de toelaatbaarheid van algemene prijsaankondigingen, concludeerde het Hof van Justitie dat zij in combinatie met parallel prijsgedrag op zichzelf onvoldoende zijn om een inbreuk op kartelverbod vast te stellen. Volgens het Hof van Justitie was niet bewezen dat concurrenten zeker konden zijn dat hun aankondigingen zouden worden gevolgd door anderen. Bovendien kon het parallel prijsgedrag evenzeer het resultaat zijn van eenzijdige niet-gecoördineerde beslissingen.
Recent hebben (nationale) mededingingsautoriteiten een verhoogde interesse voor algemene prijsaankondigingen. Zij lijken dus aan te sturen op een wijziging in de bestendige rechtspraak van het Hof van Justitie. In een persbericht van 22 november 2013 heeft de Europese Commissie aangekondigd dat zij een inbreukprocedure is gestart tegen containerschipbedrijven. De Europese Commissie onderzoekt of algemene prijsaankondigingen via de websites van deze bedrijven en de vakpers, een afgestemde gedraging heeft opgeleverd die de concurrentie heeft beperkt. Prijsaankondigingen hebben ook de aandacht van de Autoriteit Consument & Markt (ACM). In 2014 hebben de mobiele operators KPN en Vodafone aan de ACM toegezegd dat “hun senior management geen mondelinge of schriftelijke uitingen doen in het publieke domein over toekomstige prijzen en andere commerciële voorwaarden.”
Het strengere toezicht van mededingingsautoriteiten op prijsaankondigingen en het feit dat daarover nog geen helderheid bestaat in Europese rechtspraak, kan voor ondernemingen betekenen dat zij zich met algemene prijsaankondigingen in een (juridisch) schemergebied bevinden. Dat risico bestaat vooral voor ondernemingen die actief zijn in branches en/of op markten die gevoelig zijn voor afstemming. Het is raadzaam om bij algemene prijsaankondigingen in ieder geval rekening te houden met het feit dat de CMA in de cementbranche uitdrukkelijk toelaatbaar vindt:
- Algemene prijsaankondigingen in het kader van de lancering van een nieuw product;
- Algemene prijsaankondigingen met betrekking tot marginale toeslagen voor ondergeschikte diensten verbonden aan het product (bijvoorbeeld weekendleveringen);
- Prijsaankondigingen die gespecificeerd zijn ten behoeve van de afnemer waarnaar deze wordt gezonden.
Gerelateerd
Mededinging en staatssteun
