Commissie biedt helpende hand bij voorkomen vendor lock-in bij aanbestedingen

21 augustus 2013
Veel aanbestedende diensten zitten vastgeketend aan hun ICT-systemen omdat alleen hun huidige leverancier rechthebbende is op de gebruikte software en (dus) nieuwe onderdelen of licenties bij diezelfde provider (moeten) worden aangekocht (zogenaamde “vendor lock in”). Daardoor bestaat het risico dat aanbestedingen een gebrek aan concurrentie vertonen. In Nederland zijn er voorbeelden bekend waarbij het door de rechter (onder bepaalde omstandigheden) is toegestaan om van een gegadigde ervaring...
Sjaak van der Heul
Sjaak van der Heul
Advocaat - Senior
In dit artikel
Veel aanbestedende diensten zitten vastgeketend aan hun ICT-systemen omdat alleen hun huidige leverancier rechthebbende is op de gebruikte software en (dus) nieuwe onderdelen of licenties bij diezelfde provider (moeten) worden aangekocht (zogenaamde “vendor lock in”). Daardoor bestaat het risico dat aanbestedingen een gebrek aan concurrentie vertonen. In Nederland zijn er voorbeelden bekend waarbij het door de rechter (onder bepaalde omstandigheden) is toegestaan om van een gegadigde ervaring met een bepaald merk te verlangen.

Het gebrek aan mededinging is de Europese Commissie een doorn in het oog omdat het volgens haar de kosten in de overheidssector opdrijft met een bedrag van ongeveer EUR 1,1 miljard op jaarbasis. Onder het motto voorkomen is beter dan genezen heeft de Europese Commissie de Mededeling “maatregelen tegen lock-in : opbouw van open ICT-systemen door een beter gebruik van normen bij overheidsopdrachten” (de Mededeling) gepubliceerd.

Hoewel de Mededeling het inmiddels bekende standpunt van de Europese Commissie verwoordt dat een vendor lock-in een aanbestedende dienst in principe niet ontslaat van haar aanbestedingsplicht, geeft de Mededeling tevens handvatten voor de wijze waarop een aanbesteding kan worden vormgegeven om een lock-in te vermijden. Kort gezegd adviseert de Commissie aanbestedende diensten om gebruik te maken van ICT-systemen die op normen berusten in plaats van op een fabrikantgebonden technologie. Normen zorgen er volgens de Commissie namelijk voor dat fundamentele kennis over een systeem algemeen beschikbaar is, zodat andere potentiële leveranciers het systeem onder meer concurrerende voorwaarden kunnen handhaven of verder ontwikkelen.

Gerelateerd

Aanbestedingsprocedures

Het formuleren van (gunnings)criteria is een kunst

In de regel zijn kort gedingen tegen de motivering van de gunningsbeslissing en de beoordeling niet kansrijk te noemen. Toch oordeelde de Haarlemse...

Hoe een aanbestede overeenkomst al kan eindigen voordat de uitvoering begint

Het Bonnefanten Museum in Maastricht schrijft een Europese niet-openbare aanbesteding uit voor beveiligingsdiensten. Eye Watch Security Group (“Eye Watch”)...
Wanneer telt concernomzet mee bij quasi-inbesteden? Het HvJ EU verduidelijkt de 80%-toets en de rol van omzet van derden.

Quasi-inbesteden: concernomzet en derdenomzet tellen mee

Uit het arrest van 15 januari 2026 (C-692/23) van het Hof van Justitie volgt dat voor een succesvol beroep op de aanbestedingsuitzondering ‘quasi-inbesteden’...
Wanneer geldt de Aanbestedingswet defensie en veiligheid voor netbeheerders?

De Aanbestedingswet op defensie- en veiligheidsgebied bij aanbestedingen door netbeheerders

Op 1 januari 2026 treedt de Energiewet in werking. Deze wet brengt mee dat netbeheerders bepaalde opdrachten op grond van de Aanbestedingswet op defensie- en...

Staatssteun bij publieke financiering van warmtenetten

De Wet collectieve warmte (Wcw) vergroot de publieke sturing op warmtenetten: warmtebedrijven moeten voortaan een publiek meerderheidsbelang hebben. Dit...

Raad van State: Didam-criteria van toepassing op begrotingssubsidies

In zijn uitspraak van 23 juli 2025 heeft de Afdeling geoordeeld dat ook begrotingssubsidies schaarse rechten kunnen zijn, aangezien ook bij begrotingssubsidies...
No posts found
Events

Aankomende online en live events

We delen diepgaande kennis en pragmatische inzichten over actuele onderwerpen in het vakgebied en de maatschappelijke thema's waar we dichtbij staan.

19
mei
2026
Seminar
Zorg & Sociaal domein
Flexibele personeelsinzet in de zorg: van strategie tot werkbare oplossingen

Hoe organiseert u als zorginstelling flexibele personeelsinzet die juridisch en fiscaal klopt? De druk op capaciteit en continuïteit groeit, terwijl de regels rond collegiale uitleen, het contracteren met uitzendbureaus, toelatingsvergunningen en btw meer aandacht vragen. Steeds meer zorginstellingen zoeken duurzame vormen van flexibiliteit, zoals regionale samenwerking, inzet van (buitenlandse) bemiddelings- en uitzendbureaus, vernieuwd werkgeverschap of het vergroten van interne mobiliteit. Tijdens deze kennissessie krijgt u inzicht in de belangrijkste strategische keuzes voor flexibele personeelsinzet, aangevuld met praktijkervaring uit onze multidisciplinaire begeleiding van samenwerkingen in de zorg. 

Arnhem
10:00 - 13:00
21
mei
2026
Seminar
Arbeid & Pensioen
Gelijke beloning onder de loep: bent u er klaar voor?

Nieuwe Europese wetgeving over loontransparantie verplicht werkgevers om beloningsverschillen tussen mannen en vrouwen inzichtelijk te maken, te verklaren én waar nodig aan te pakken. Richtlijn (EU) 2023/970 stelt minimumvereisten ter versterking van de toepassing van het beginsel van gelijke beloning. Lidstaten moeten uiterlijk 7 juni 2026 aan de richtlijn voldoen; Nederland heeft te kennen gegeven te streven naar implementatie per 1 januari 2027. Middels dit seminar delen wij de kennis en handvatten die voor u van belang zijn.

Arnhem
14:00 - 17:00
Liever een inhouse training op maat?

Wij organiseren ook events op maat. Van kleine tot grote groepen, we zorgen voor een inspirerende sessie afgestemd op uw wensen. Informeer naar de mogelijkheden.

Contact opnemen