Geen aanbestedingsplicht voor algemene ziekenhuizen

5 februari 2013

Op 5 december 2012 heeft de rechtbank Utrecht ook aan algemene ziekenhuizen een sinterklaascadeau gegeven door te oordelen dat zij (anders dan academische ziekenhuizen) geen aanbestedende diensten zijn, waardoor op hen geen aanbestedingsplicht rust. De uitspraak verrast niet omdat deze aansluit bij bestendige jurisprudentie van zowel de Hoge Raad als de Raad van State. Desondanks levert de uitspraak voor algemene ziekenhuizen (hernieuwde) rechtszekerheid op.

Sjaak van der Heul
Sjaak van der Heul
Advocaat - Senior
In dit artikel

Aanleiding van het geschil was een opdracht van het Sint Antoniusziekenhuis (een algemeen ziekenhuis) aan Q-Park om ten behoeve van het Sint Antoniusziekenhuis een parkeergarage te ontwikkelen en te exploiteren. P1, een concurrent van Q-Park, stelde zich op het standpunt dat het Sint Antoniusziekenhuis de opdracht ten onrechte niet had aanbesteed. Voor algemene ziekenhuizen geldt dat zij uitsluitend aanbestedingsplichtig zijn indien zij beschikken over rechtspersoonlijkheid en een doelstelling van algemeen belang en indien zij afhankelijk zijn van een of meer aanbestedende diensten. Dergelijke afhankelijkheid bestaat kort gezegd als (i) het ziekenhuis overwegend door de overheid wordt gefinancierd, (ii) het beheer onderworpen is aan overheidstoezicht, of (iii) meer dan de helft van de bestuurders of toezichthouders door overheden worden benoemd. In een zeer uitgebreid vonnis komt de rechtbank Utrecht tot de conclusie dat niet aan een van deze criteria wordt voldaan. Het Sint Antoniusziekenhuis was geen aanbestedende dienst en dus ook niet verplicht om de opdracht voor de ontwikkeling en exploitatie van de parkeergarage aan te besteden.

Algemene ziekenhuizen kunnen er nu op grond van vaste rechtspraak van uitgaan dat zij geen aanbestedende diensten zijn. Dit laat onverlet dat algemene ziekenhuizen onder omstandigheden rekening moeten houden met het aanbestedingsrecht. Het is namelijk vaste jurisprudentie dat de algemene beginselen van aanbestedingsrecht moeten worden gerespecteerd als algemene ziekenhuizen vrijwillig een op een aanbesteding gelijkende procedure volgen bij het verstrekken van opdrachten. De algemene beginselen van aanbestedingsrecht brengen mee dat algemene ziekenhuizen ook bij vrijwillige aanbestedingen transparant moeten handelen en (potentiële) inschrijvers gelijk moeten behandelen.

Gerelateerd

Hoe een aanbestede overeenkomst al kan eindigen voordat de uitvoering begint

Het Bonnefanten Museum in Maastricht schrijft een Europese niet-openbare aanbesteding uit voor beveiligingsdiensten. Eye Watch Security Group (“Eye Watch”)...
Wanneer telt concernomzet mee bij quasi-inbesteden? Het HvJ EU verduidelijkt de 80%-toets en de rol van omzet van derden.

Quasi-inbesteden: concernomzet en derdenomzet tellen mee

Uit het arrest van 15 januari 2026 (C-692/23) van het Hof van Justitie volgt dat voor een succesvol beroep op de aanbestedingsuitzondering ‘quasi-inbesteden’...
Wanneer geldt de Aanbestedingswet defensie en veiligheid voor netbeheerders?

De Aanbestedingswet op defensie- en veiligheidsgebied bij aanbestedingen door netbeheerders

Op 1 januari 2026 treedt de Energiewet in werking. Deze wet brengt mee dat netbeheerders bepaalde opdrachten op grond van de Aanbestedingswet op defensie- en...

Staatssteun bij publieke financiering van warmtenetten

De Wet collectieve warmte (Wcw) vergroot de publieke sturing op warmtenetten: warmtebedrijven moeten voortaan een publiek meerderheidsbelang hebben. Dit...

Raad van State: Didam-criteria van toepassing op begrotingssubsidies

In zijn uitspraak van 23 juli 2025 heeft de Afdeling geoordeeld dat ook begrotingssubsidies schaarse rechten kunnen zijn, aangezien ook bij begrotingssubsidies...

Nieuwe drempelbedragen Europese aanbestedingen vastgesteld

Op 22 oktober 2025 zijn de nieuwe drempelbedragen voor Europese aanbestedingsprocedures gepubliceerd in het Publicatieblad van de Europese Unie. De...
No posts found
Events

Aankomende online en live events

We delen diepgaande kennis en pragmatische inzichten over actuele onderwerpen in het vakgebied en de maatschappelijke thema's waar we dichtbij staan.

21
april
2026
Webinar
Zorg & Sociaal domein
Kwaliteitsregistraties: nieuwe verplichtingen, aandachtspunten en kansen sinds 1 januari 2026

De Wkz verandert de manier waarop kwaliteitsregistraties in de zorg worden gebruikt om de kwaliteit van zorg te kunnen verbeteren. Een kwaliteitsregistratie verzamelt patiëntgegevens bij verschillende zorgaanbieders om de kwaliteit van zorg, bijvoorbeeld bij een bepaalde aandoening, te meten en te verbeteren. Deze wet introduceert een wettelijke plicht voor zorgaanbieders om patiëntgegevens aan te leveren aan de kwaliteitsregistratie. Dat biedt kansen: toestemming van de patiënt is niet langer het uitgangspunt, maar vraagt tegelijkertijd om herziening van het interne beleid, waarbij aandacht moet zijn voor de privacyrechtelijke implicaties van de wet (waaronder de inrichting van een opt-out).

Online
10.00 - 11.30
07
mei
2026
Webinar
Zorg & Sociaal domein
Zorginkoop: onderhandelingsruimte zorgaanbieders & kaders NZa (Zorgverzekeringswet)

Hoeveel ruimte heeft een zorgaanbieder binnen het kader van de Zorgverzekeringswet in de onderhandelingen met een zorgverzekeraar als de tarieven structureel onder druk staan? Welke regels stelt de NZa rond zorginkoop en kunnen zorgverzekeraars worden aangesproken voor het niet-naleven van de regels?

Aan de hand van concrete casus en recent gevoerde procedures geven we niet alleen een update van de laatste regelgeving en jurisprudentie, maar tevens een uniek kijkje achter de schermen.

Online
14.00 - 15.30
Liever een inhouse training op maat?

Wij organiseren ook events op maat. Van kleine tot grote groepen, we zorgen voor een inspirerende sessie afgestemd op uw wensen. Informeer naar de mogelijkheden.

Contact opnemen