Wat eraan vooraf ging: niet nakomen zorgplicht
De NZa startte in 2023 een onderzoek naar de grootste zorgverzekeraar in vier regio’s met wachttijden boven de Treeknormen voor de ggz en ziekenhuiszorg. Wat bleek: voor álle zorgverzekeraars waren er verbetermogelijkheden bij het uitvoeren van hun zorgplicht. De grootste verbeterpunten waren het in beeld krijgen van de knelpunten in het aanbod, de acties die zorgverzekeraars daarop nemen en het evalueren en bijstellen van deze acties. Bij zorgverzekeraars CZ en Menzis waren de tekortkomingen dusdanig dat de NZa hen in maart vorig jaar een formele maatregel oplegde. Ze kregen zes maanden de tijd om de invulling van hun zorgplicht (met de processen rondom de wachttijden) te verbeteren.
CZ onder verscherpt toezicht
Inmiddels is die periode verstreken en heeft de NZa geconcludeerd dat CZ de verbeterpunten te smal heeft opgevat en nog steeds verbeteringen moet doorvoeren om aan de aanwijzing te voldoen. CZ is daarom, als eerste zorgverzekeraar ooit, onder verscherpt toezicht gesteld. De NZa zal het komende jaar op verschillende momenten controleren of CZ de noodzakelijke vervolgstappen ook daadwerkelijk uitvoert. Behaalt CZ niet het gewenste resultaat, dan kan voor haar een last onder dwangsom volgen.
Toegang tot zorg geen vanzelfsprekendheid meer
De NZa merkt in haar berichtgeving op dat de toegang tot zorg geen vanzelfsprekendheid meer is. Zorgverzekeraars en zorgaanbieders moeten dan ook meer dan ooit samenwerken om ervoor te zorgen dat mensen de zorg krijgen die nodig is. Daarbij verwacht de NZa van zorgverzekeraars dat zij de zorgvraag en het zorgaanbod in de regio goed in de gaten houden en met zorgaanbieders afspraken maken over het oplossen van knelpunten in de toegang tot zorg. Helaas is de bittere conclusie dat zorgverzekeraars dat lang niet altijd (goed genoeg) doen.
Slotopmerking
Wij menen dat de NZa hier om verschillende redenen een vreemde koers vaart. Niet alleen zijn het gekozen instrument en de grondslag ervan twijfelachtig, belangrijker is dat er goede gronden zijn (en mogelijk zelfs een verplichting is) om nú te handhaven en niet nog een (extra) hersteltermijn te bieden in de vorm van het verscherpte toezicht. Voor zorgaanbieders biedt dit mogelijkheden.
Gerelateerd
Toezicht en handhaving
