Onafhankelijkheid medisch specialisten en gunstbetoon: Gedragscodes

6 november 2022

Recent zijn kamervragen gesteld over gelden die door onder meer bedrijven uit de medische industrie (direct of indirect) betaald worden aan medisch specialisten. Betalingen door fabrikanten van medische hulpmiddelen aan medisch specialisten zijn niet ongebruikelijk. In deze blogreeks gaan wij nader in op de voorwaarden die gelden voor dergelijke betalingen binnen de zorg.

In dit artikel

Inleiding

Voor medisch specialisten gelden verschillende gedragscodes die gunstbetoon aan banden leggen. Deze gedragscodes komen in dit blog aan bod. Allereerst de KNMG-Gedragscode, daarna de GMH-Gedragscode.

KNMG-Gedragscode

Alle BIG-geregistreerde artsen dienen zich te houden aan de KNMG Gedragscode, waarvan de meest recente versie dateert uit 2022. Kernregel 12 ziet op de plicht van een arts om belangenverstrengeling te voorkomen die de patiënt of het vertrouwen in de zorgorganisatie kan schaden. Ook een samenwerking kan mogelijk leiden tot ontoelaatbare belangenverstrengeling. De arts dient daarbij transparant te zijn over ‘alle belangen die relevant kunnen zijn’.

GMH

De Gedragscode Medische Hulpmiddelen ziet op de relatie tussen leveranciers van medische hulpmiddelen en zorgprofessionals. Omdat de KNMG medeopsteller is van deze code, zijn alle BIG-geregistreerde artsen aan deze code gebonden.

Op grond van de GMH-Gedragscode moet de zorgorganisatie waaraan de arts (vrijgevestigd of in loondienst) verbonden is vooraf aantoonbare toestemming geven voor het aangaan van dienstverlenings- en sponsorovereenkomsten door de arts (dan wel door het samenwerkingsverband van de arts of door de zorgorganisatie waar de arts werkzaam is). Dit is de interne goedkeuringsplicht.

Daarnaast moeten bepaalde interacties tussen leveranciers van medische hulpmiddelen en artsen – dan wel de samenwerkingsverbanden of zorgorganisaties waarvoor zij werkzaam zijn – verplicht in het Transparantieregister Zorg worden vermeld.

Slot

Wij merken op dat de beoordeling van sponsoring, de classificatie van die sponsoring en het uiteindelijke oordeel over of de onafhankelijkheid van medisch specialisten in het geding is en de rol van het bestuur en de raad van toezicht in dezen, sterk afhankelijk is van de precieze feiten. Wilt u weten wat de wet- en regelgeving voor u betekent? Neem gerust vrijblijvend contact op.

Gerelateerd

Publiek-private samenwerking: 4 aandachtspunten voor gemeenten en zorgorganisaties

Publiek-private samenwerking: 4 aandachtspunten voor gemeenten en zorgorganisaties

De zorgvraag in Nederland groeit, terwijl de beschikbare capaciteit onder druk staat. Stijgende kosten, personeelstekorten en toenemende complexiteit van...
jurisprudentie participatiewet

Jurisprudentie Participatiewet: belangrijkste uitspraken van februari 2026

Bekijk een overzicht van belangrijke juridische uitspraken binnen het sociaal domein die voor de participatiewet in februari 2026 zijn gepubliceerd. Iedere...
Jeugdwet en Wmo 2015: belangrijke juridische uitspraken

Jeugdwet en Wmo 2015: belangrijkste jurisprudentie van februari 2026

Bekijk een overzicht van belangrijke juridische uitspraken binnen het sociaal domein die voor de Jeugdwet en de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo)...
Wmo, Jeugdwet en Participatiewet 2025

Jeugdwet, Wmo 2015 en Participatiewet: belangrijkste jurisprudentie van december 2025

Bekijk een overzicht van belangrijke juridische uitspraken binnen het sociaal domein die voor de Jeudgwet, de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo) en...

Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg | Blog 6: Centrale toezichthoudende rol NZa

Naar aanleiding van geconstateerde structurele knelpunten in de jeugdhulp en jeugdzorg is de Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg ingediend en 7 oktober...

Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg | Blog 5: Eisen aan bedrijfsvoering en jaarverantwoording jeugdhulpaanbieders

Naar aanleiding van geconstateerde structurele knelpunten in de jeugdzorg - waaronder jeugdhulp, kinderbeschermingsmaatregelen en jeugdreclassering vallen - is...
No posts found
Events

Aankomende online en live events

We delen diepgaande kennis en pragmatische inzichten over actuele onderwerpen in het vakgebied en de maatschappelijke thema's waar we dichtbij staan.

21
april
2026
Webinar
Zorg & Sociaal domein
Kwaliteitsregistraties: nieuwe verplichtingen, aandachtspunten en kansen sinds 1 januari 2026

De Wkz verandert de manier waarop kwaliteitsregistraties in de zorg worden gebruikt om de kwaliteit van zorg te kunnen verbeteren. Een kwaliteitsregistratie verzamelt patiëntgegevens bij verschillende zorgaanbieders om de kwaliteit van zorg, bijvoorbeeld bij een bepaalde aandoening, te meten en te verbeteren. Deze wet introduceert een wettelijke plicht voor zorgaanbieders om patiëntgegevens aan te leveren aan de kwaliteitsregistratie. Dat biedt kansen: toestemming van de patiënt is niet langer het uitgangspunt, maar vraagt tegelijkertijd om herziening van het interne beleid, waarbij aandacht moet zijn voor de privacyrechtelijke implicaties van de wet (waaronder de inrichting van een opt-out).

Online
10.00 - 11.30
07
mei
2026
Webinar
Zorg & Sociaal domein
Zorginkoop: onderhandelingsruimte zorgaanbieders & kaders NZa (Zorgverzekeringswet)

Hoeveel ruimte heeft een zorgaanbieder binnen het kader van de Zorgverzekeringswet in de onderhandelingen met een zorgverzekeraar als de tarieven structureel onder druk staan? Welke regels stelt de NZa rond zorginkoop en kunnen zorgverzekeraars worden aangesproken voor het niet-naleven van de regels?

Aan de hand van concrete casus en recent gevoerde procedures geven we niet alleen een update van de laatste regelgeving en jurisprudentie, maar tevens een uniek kijkje achter de schermen.

Online
14.00 - 15.30
Liever een inhouse training op maat?

Wij organiseren ook events op maat. Van kleine tot grote groepen, we zorgen voor een inspirerende sessie afgestemd op uw wensen. Informeer naar de mogelijkheden.

Contact opnemen