De ontwikkelingen rond het coronavirus, COVID-19, gaan razendsnel. In ons kennisportal over het coronavirus vindt u onze juridische artikelen en andere relevante content. Bekijk het kennisportal

  1. Home
  2. Kennis
  3. Artikelen
  4. Financiële compensatie zorgaanbieders in tijden van corona

Financiële compensatie zorgaanbieders in tijden van Corona

Veel zorgaanbieders hebben te maken met financiële onzekerheden als gevolg van het coronavirus. De NZa, Zorgverzekeraars Nederland (ZN) en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) hebben nieuwe maatregelen aangekondigd om zorgaanbieders te helpen in deze roerige periode. De laatste stand van zaken omtrent de (nieuwe) regelgeving leest u in dit blog.
Auteur artikel Myrthe Feenstra
Gepubliceerd 31 maart 2020
Laatst gewijzigd 31 maart 2020
Leestijd 

Veel zorgaanbieders hebben te maken met financiële onzekerheden als gevolg van het coronavirus. De NZa, Zorgverzekeraars Nederland (ZN) en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) hebben nieuwe maatregelen aangekondigd om zorgaanbieders te helpen in deze roerige periode. De laatste stand van zaken omtrent de (nieuwe) regelgeving leest u in dit blog.

Aanbieders van basisinfrastructuur en zorg voor kwetsbare mensen

In een brief van 17 maart 2020 kondigde ZN aan dat zorgverzekeraars en zorgkantoren zullen doen wat mogelijk is om zorgaanbieders te helpen deze lastige periode door te komen. ZN geeft aan dat de aandacht daarbij als eerste uitgaat naar ‘aanbieders van de basisinfrastructuur’ en ‘zorg voor kwetsbare mensen’. Met die laatste categorie wordt bedoeld de (tijdelijke) verpleeghuiszorg. Concreet kondigde ZN aan dat iedere zorgverzekeraar voor deze aanbieders zal zorgen voor adequate bevoorschotting en dat alle zorgverzekeraars en zorgkantoren de extra kosten in het kader van de corona-aanpak, na (impliciete) goedkeuring in ROAZ-verband, zullen vergoeden. Zorgverzekeraars en zorgkantoren zullen ook, samen met de betrokken instellingen, naar een passende oplossing zoeken voor de gevolgen van onderbenutting van capaciteit of verschuivingen binnen het zorgaanbod.

Aanbieders van overige zorg die met een zorgverzekeraar een overeenkomst hebben gesloten
In een brief van 25 maart 2020 kondigde ZN aan dat zorgverzekeraars ook andere zorgaanbieders tegemoet wil komen. De precieze regeling moet nog worden uitgewerkt, maar ZN heeft in haar brief alvast toegelicht dat zij voornemens is om voor de periode 1 maart tot 1 juni zorgaanbieders die in financiële problemen (dreigen te) komen te ondersteunen in de vorm van een liquiditeitsbijdrage of een continuïteitsbijdrage. ZN zal het ook mogelijk maken dat (nader te bepalen) extra kosten die zorgaanbieders in verband met de coronacrisis moeten maken, gedeclareerd kunnen worden. ZN geeft aan te streven naar uniforme regelingen voor alle zorgverzekeraars en alle soorten zorgaanbieders. Aan de uitwerking hiervan wordt nog gewerkt.

ZN adviseert zorgaanbieders zonder contract in geval van liquiditeitsproblemen in eerste instantie een beroep te doen op de Rijksregelingen. Er wordt nog bezien of ook voor hén een regeling mogelijk is.

Langdurige zorg (waaronder ouderenzorg, zorg voor mensen met een beperking en zorg voor mensen met een psychische stoornis)

Voor zorgaanbieders die langdurige zorg leveren heeft ZN al wél (meer concrete) maatregelen aangekondigd om de continuïteit van zorg op korte termijn te kunnen garanderen en het negatieve effect van de coronacrisis op de financiële positie van zorgaanbieders te neutraliseren. Deze maatregelen worden toegelicht in een brief die ZN op 23 maart 2020 publiceerde. In het kort gaat het hierbij om het volgende:

1) Financiering van extra kosten
De NZa komt binnenkort met een specifieke Covid-19 regeling voor de bekostiging van extra kosten die zorgaanbieders de komende tijd maken als gevolg van het coronavirus. Hieronder vallen ook de extra kosten  met betrekking tot het aannemen van extra personeel. Zorgaanbieders dienen de gemaakte (extra) kosten die voortvloeien uit de coronacrisis voor het leveren van zorg binnen de Wlz apart te registreren. Waar nodig kan de bevoorschotting hierop worden toegesneden.

2) Compensatie van omzetderving
Misgelopen inkomsten als gevolg van de coronacrisis worden gecompenseerd. Deze maatregel wordt nog verder uitgewerkt, maar uitgangspunt is dat tot 1 juni 2020 wordt vergoed conform de omzet in het contract of, als er geen contract aanwezig is, een zo goed mogelijke inschatting daarvan in het geval er géén coronacrisis zou zijn. Het is echter wel aan de zorgaanbieders om een eventuele omzetdaling zoveel mogelijk te beperken én om de professionele inzet zo goed mogelijk te benutten binnen de eigen organisatie dan wel op plaatsen waar acute behoefte is aan professionals.

3) Het op peil houden van liquiditeit
Zorgkantoren zijn bereid tot het opzetten of doorbetalen van voorschotten zoals een zorgaanbieder deze bij een situatie zonder uitbraak van het coronavirus zou ontvangen.

4) Een tijdelijke versoepeling van verantwoording
De NZa en zorgkantoren gaan uit van een pragmatisch ingestoken verantwoording van de gemaakte afspraken in deze crisisperiode. Het kan hier bijvoorbeeld gaan om afspraken met betrekking tot Treeknormen, of aan vormen van zorg die in een andere vorm geleverd worden (digitaal in plaats van face-to-face).

Bovenstaande afspraken zullen op korte termijn verder worden uitgewerkt. ZN verzekert u als zorgaanbieder er echter van dat zorgaanbieders nu al kunnen uit gaan van deze maatregelen. Ook de NZa maakte op 13 maart 2020 reeds bekend dat zij voornemens is een regeling te maken waarmee de extra kosten in de langdurige zorg worden vergoed. Het zal voor zorgaanbieders ook mogelijk zijn om hier achteraf een beroep op te doen. De NZa streeft ernaar om deze regeling uiterlijk 1 juli 2020 te publiceren.

Zorgverzekeraars Nederland houdt zorgaanbieders via deze pagina op de hoogte van ontwikkelingen.

Zorg in het kader van de Jeugdwet en de Wmo

De VNG heeft eveneens overeenstemming bereikt met het Ministerie van VWS over de uitgangspunten voor financiering van aanbieders van zorg en ondersteuning in het kader van de Jeugdwet en de Wmo. De afspraken gelden tot 1 juni 2020 en voor alle aanbieders van Wmo en jeugdhulp die een contract hadden vanaf 12 maart 2020. De afspraken komen op het volgende neer:

1) Financiering van extra kosten
De meerkosten die direct voortkomen uit het volgen van deze maatregelen en richtlijnen van het RIVM zullen vergoed worden. Het is van belang deze meerkosten op een eenvoudige manier in beeld te brengen;

2) Ondersteuning nieuwe manier van zorg verlenen
Professionals zullen de komende tijd door de coronacrisis op een andere manier zorg verlenen of op een andere plek werkzaam zijn omdat dat nodig is. Waar dat nodig en mogelijk is zal dit worden ondersteund;

3) Compensatie van omzetderving
Door vraaguitval of verminderde inzetbaarheid van personeel (door verhoogd ziekteverzuim) zal de omvang van zorg en ondersteuning tijdelijk feitelijk afwijken van de normale situatie. Toch zal financiering van de omzet onverminderd plaatsvinden, zoals die contractueel overeengekomen was dan wel een zo goed mogelijke inschatting daarvan. Van zorgaanbieders wordt verwacht dat zij zich inspannen om de professionele inzet zo goed mogelijk te benutten (binnen hun organisatie dan wel op andere plaatsen waar de acute behoefte bestaat) om daarmee de eventuele omzetdaling te beperken;

4) Subsidieregeling in geval van liquiditeitsproblemen
Aanbieders van cruciale jeugdzorg die in liquiditeitsproblemen komen, kunnen gebruik maken van de subsidieregeling ‘continuïteit cruciale jeugdzorg’ en zich melden bij de Jeugdautoriteit.

Voor de zomer gaan het Rijk en gemeenten in gesprek over de compensatiemogelijkheden van de effecten die optreden na afloop van de coronacrisis. Dan gaat het om de per saldo extra uitgaven over het geheel van 2020, voor zover die gerelateerd kunnen worden aan een evident uitstel van noodzakelijke zorg. Hierbij wordt ook rekening gehouden met wat onder de gebruikelijke omzet kan worden gerealiseerd.

Het is onduidelijk of aanbieders die geen contract vanaf 12 maart 2020 hadden óók zullen worden gecompenseerd.

Via deze pagina houdt VGN aanbieders op de hoogte van de laatste ontwikkelingen.

De ontwikkelingen omtrent de corona-uitbraak volgen zich in snel tempo op. Wilt u op de hoogte blijven van de laatste ontwikkelingen? Abonneert u zich dan op onze nieuwsbrief of houd ons corona Kennisportaal in de gaten.